You are here
Kiến trúc 

Phong cách kiến trúc tân cổ điển (P2)

• Trụ sở Toà án:
Trụ sở Toà án (Palais des Justices) do kiến trúc sư ATI. Vildieu thiết kế năm 1905 được xây dựng trên một khu đất rộng, giới hạn bởi 4 tuyến phố, trong đó có hai đại lộ lớn lúc bấy giờ là Boulevard Carreau (phố Lý Thường Kiệt) và Boulevard Rollandes (phố Hai Bà Trưng), hướng ra một giao lộ lớn được tạo thành bởi các phố Boulevard Carreau, Rue Jean Soler (phố Thợ Nhuộm), Rue Lambert (phố Dà Tượng) và là điểm giới hạn tuyến phố Lamber.
Mặt bàng không gian toà nhà được cấu trúc kiểu đối xứng qua trục trung tâm gồm năm tầng: Tầng hầm cách nhiệt và chong ấm; tầng 1 bo trí sảnh lớn, các phòng làm việc và một phòng xử án nhỏ; tầng 2 gồm sảnh trung tâm, hai phòng xử án lớn, các phòng nghị án và làm việc; tầng 3 chỉ bố trí một sổ kho nhỏ; tầng áp mái bố trí các kho lưu trữ tài liệu. Mối liên hệ giữa các tầng được đảm trách bởi một hệ thống cầu thang hoàn chỉnh gồm 2 thang chính dẫn từ sân trước lên sảnh tầng 2, cầu thang trang trọng nối sảnh tầng 1 với sảnh tầng 2, đầu hồi là các thang nối từ tầng 1 lên tầng áp mái
Hình khối kiến trúc của công trình được thiết kế theo dạng đối xúng kiêu mặt gưong qua trục trung tâm với việc sử dụng tỷ xích lứn tạo ra một khôi toà nhà hình chữ 11 rât đường bệ và trang trọng. Khối trung tâm dược thiết kế với bộ mái nhô cao, được đỡ bởi hàng cột theo thức Doric La Mã, kết hợp với hai cầu thang ngoài hình chữ L được trang trí cẩn trọng tạo ra điểm nhấn làm tăng tính oai vệ của toàn bộ toà nhà. Đày không chỉ là nét độc đáo của công trình này so với các toà nhà Tân cổ điển khác ở Hà Nội mà cũng là nét dộc dáo khi so sánh với các toà án theo phong cách Tân cổ điền ở chính nước Pháp. Hai cánh nhà được thiết kế với nhịp điệu nhó hưn, giữa các cửa là hàng cột giả theo thức Ionic với dáng vẻ nhẹ nhàng càng làm tôn nổi khối trung tâm. Cuối hai cánh của toà nhà là hai khối hình chắc dậm nhỏ mạnh ra phía trước tạo ra sự kết thúc khoẻ khoắn theo phương ngang và góp phần làm tăng vẻ hoành tráng cho toàn bộ toà nhà  
Theo phương đứng thì tầng hầm và tầng một được tổ chức như một khối chắc đặc với lượng mở cửa không lớn, kết hợp với các yếu tố trang trí theo phương ngang tạo thành một bệ đỡ vững chắc cho toà nhà. Tầng hai và tầng ba được phối kết bởi các hàng cột Doric và Ionic với các cửa sổ chạy dọc theo phương đứng tạo không khí tương phản mạnh với khối tầng một. Kết thúc công trình theo phương đứng là một mái Mansard kinh điển với độ cao nổi trội ở khối trung tâm kết hợp với hệ thống cửa mái được trang trí khá cầu kỳ theo hình thức Fronton La Mã.
Với phương cách bố cục hình khối kiến trúc theo tinh thần Tân cổ điển một cách chuẩn mực cùng các hỉnh thức trana trí được cân nhắc một cách kỹ lưỡng, trụ sở Toà án nhân dân tối cao rất xứng đáng với sự khen nhận của các chuyên gia kiến trúc Nhật Bán là: “tác phẩm đẹp nhất trong kiến trúc nhà công cộng thời kỳ đầu – finest work of early public architecture”

• Nhà hát thành phố:
Nhà hát thành phố (Theatre municipal) do hai kiến trúc sư Broyer và V. Harlay thiết kế năm 1899, trong quá trình xây dựng có sự tham gia sửa chữa của kiến trúc sư F. Lagisquet. Khởi công năm 1901, hoàn thành năm 1911, vị trí xây dựng nhà hát được coi là đắc địa khi án ngữ phố Paul Bert (phố Tràng Tiền ngày nay) là tuyến phố sầm uất bậc nhất Hà Nội lúc bấy giờ, mặt chính trông ra Hồ Gươm, mặt sau dựa vào khu Nhượng địa.
Mặt bằng nhà hát được chia thàn 3 phần rõ rệt: chính sành tráng lệ ngay lối vảo với một cầu thang long trọng hình chữ T bang đá cùng các hỉnh trang trí trên trần và tường, phía trên sảnh là “phòng gương ” dành cho khách VIP ở tầng hai; phòng khán gia hình móng lừa có sức chứa 870 chỗ trải trên 3 tầng, trong đó cá những chỗ ngồi gia đình được bổ trí trong các phòng nhỏ (logej; tiếp đến là sân khấu lớn phía sau có các phòng tập, phòng hoá trang, phòng quan trị, phòng họp.
Mặt chính của nhà hát nổi bật với hàng cột theo thức Ionic La Mã tạo thành năm gian rỗng ở giữa và hai gian lồi ra ớ đầu hồi, phía trên được nhấn mạnh thêm bởi một hệ thống mái hình chóp cong lợp ngói đá. Như vậy thì những nguyên tắc tổ hợp của phong cách kiến trúc thời kỳ văn hoá Phục Hưng dường như được nhấn mạnh ở đây. Tuy nhiên khi đến gần công trình thì những yếu tố của phong cách kiến trúc Baroque lại nổi bật với những đường cong uốn lượn của các bancông kết hợp với hình thức cuốn vòm phía trên lối vào, đặc biệt là các hình thức trang trí hết sức càu kỳ và tinh tuý là kết quả của sự kết họp giữa các kiến trúc sư và điêu khắc gia. Sang tới mặt bên thì các yếu to Baroque hầu như lấn át hoàn toàn, các thức cột chỉ còn lặp lại ờ bên ngoài chính sảnh, thay vào đó là các cửa số hình chữ nhật hay cuốn vòm, những bức tường ngập tràn các hình thức trang trí, các thanh đỡ uốn lượn, tất cả đều rất giàu tính điêu khắc. Phía trên của nhà hát lại đem lại cho chúng ta cảm giác về tinh thần Tân cổ điển Pháp với bộ mái lợp ngói đá đen được tổ chức rất kỳ công với sự kết hợp của nhiều hình thức: mải hình chóp cong (ỳ các điếm nhấn, mái cuốn tròn ử khu vực khán phòng và mải tam giác phía trên sân khấu, xung quanh và trên đính các mủi đểu được nhấn thêm bởi các yếu tố điêu khác.

Phong cách kiến trúc tân cổ điển (P2) 1

Nói đến Nhà hát Lớn của thành phố Hà Nội, chúng ta không thể bỏ qua phần nội thất. Hước là khu đại sảnh với một cầu thang long trọng bàng đá vân thạch kết hợp với những hoạ tiết trang trí theo tinh thần cổ điển đem lại một cảm giác thật sang trọng. Phía trên đại sảnh là “phòng gương”, sở dĩ căn phòng có tên như vậy bởi trên các bức tường, xen lẫn giữa các cửa đi mở rộng là những tấm gương lớn, sàn phòng là một hoạ phâm mosaíque bằng đá màu, tường và trần được trang trí bàng những hoạ tiết đắp nổi cùng những chùm đèn pha lê rực rỡ. Phòng khán giả còn được trang trí cầu kỳ hơn với những hàng cột thức Corinth đỡ một vòm trần rực sáng bới những bức bích họạ đầy
màu săc đan xen với những hình đăp nôi băng thạch cao cùng một chùm đèn pha ỉê lớn được dát vàng. Có thể coi không gian nội thất ở đây là sự tổng hoà của màu sắc, ánh sáng và âm thanh hoàn hảo
Sự hoà trộn đầy màu sắc của các phong cách kiến trúc khác nhau ở Nhà hát thành phô đem lại cho chúng ta ấn tượng về một công trình kiến trúc Tân cổ điển kiểu Triết chung với những giá trị không chỉ về mặt kiến trúc mà còn về nghệ thuật trang trí và có thê coi đây là nhà hát đẹp bậc nhât trên toàn bộ lãnh thô thuộc địa của thực dân Pháp thời bấy giờ
• Viện Radium Đông Dương:
Viện Radium Đông Dương (Institut du Radium de rindochine) do kiến trúc sư c. Delpech thiềt kế và được xây dựng năm 1927 trên khu đất tiếp giáp với các phô Bornis Desbordes (phố Tràng Thi), Richard (phố Quán Sứ) và Rollande (phô Hai Bà Trưng) do một tổ chức y tế tư nhân đầu tư. Dù không có được vị trí đăc địa nhưng do mặt nhà mở ra ba tuyến phố nên công trình cũng có được một tầm nhìn khá rộng.
Toà nhà có mặt bàng hình chữ nhật gồm 3 tầng: Tầng hầm cách nhiệt chống âm; tầng 1 là nơi bố trí các phòng khám, các phòng đặt máy quang tuyên dùng đê chuân đoán và điều trị bệnh ung thư; tầng 2 gồm các phòng Giám đốc, hội trường, thư viện và các phòng hành chính. Các phòng lùm việc trên cả hai tầng đều được bô trí theo kiêu hành lang bên, nổi giữa các tầng là một cầu thang lớn bố trí ngay chính sảnh.
Kiến trúc toà nhà chịu ảnh hưởng mạnh bởi chủ nghĩa Tân cổ điển Pháp thời Louis XIV với mặt chính được phân chia thành 3 phần theo phương đứng và 5 phần theo phương ngang.
Mặt bên có bề rộng tương đối nhỏ nên cách xử lý hầu như hoàn toàn giống mặt sau nhà tạo được sự thống nhất trên toàn thể hình khối công trình.
Với hình thức chuẩn mực, cùng việc tổ hợp thức cột nghiêm ngặt, toà nhà trụ sờ Viện Radium Đông Dương xứng đáng là một tác phẩm tiêu biểu cho nghệ thuật kiến trúc Tân cổ điển theo tinh thần cồ điển Pháp thời đế chế ở Hà Nội. Rất tiếc là hiện nay công trình đang bị kẹp giữa hai ngôi nhà 4 và 5 tầng, phía trước là nhà để xe lợp mái tôn một cách tạm bợ làm cho việc cảm thụ cái đẹp của toà nhà không còn được nguyên vẹn.
– Trong giai đoạn đầu kiến trúc thực dân (architecture coloniale), đa phần các công trình công cộng lớn ở Hà Nội đều theo phong cách Tân cổ điển, một phongcách mong muốn phục hồi các giá trị kiến trúc cổ điển cùng những biến thái sau này như Phục Hưng, Baroque hay chủ nghĩa cổ điển Pháp.
– Với các đặc trưng về bố cục không gian – hình khối và tính chất trang trí mang đậm tinh thân cổ điển, các công trình kiến trúc công cộng phong cách Tân cổ điển xây dựng trước năm 1945 là một bộ phận quan trọng hàng đầu trong di sản kiến trúc thời kỳ Pháp thuộc ở Hà Nội, có giá trị không chỉ về mặt kiến trúc mà còn về mặt lịch sử – văn hoá.
– Do thường được xây dựng ớ những vị trí đắc địa trong thành phố như các quảng trường, án ngữ những tuyến phố lớn nên nhiều công trình kiến trúc công cộng phong cách Tân cổ điển xây dựng trước năm 1945 còn tạo ra các điểm nhấn đô thị, đóng góp tích cực vào bộ mặt kiến trúc và quy hoạch Thủ đô.

Xem thêm: Bán nhà Hà Nội giá 500 triệu

Related posts